Sokrates Hayatı ve Eserleri Detaylı İnceleme Yazısı

Sokrates Hayatı ve Eserleri Detaylı İnceleme Yazısı

Sokrat’ın seçkin iki talebesi Ksenafon (Ksenphon) ve Eflâtun sayesinde bu ünlü filozofu daha yakından tanıma imkânı vardır.

İlkinin Şölen ve Sokrates’in Savunması adlı eserinde Sokrat metafizikçi olmaktan çok toplumda ıslahat isteyen bir ahlâkçıdır. İkincisinin Sokratesçi Diyaloglar diye bilinen onun gençlik diyaloglarında -bunlar Apologia, Kriton, Küçük Hippias, Ion, Lakhes, Euthyphron, Kharmides ve Protagoras’ten ibarettir- Sokrat derin bir düşünürdür; Herakleitos, Parmenides ve Anaxagoras’ın amansız rakibi, aynı zamanda idealist bir filozoftur.

Sokrat’ın ölümünden sonra öğrencileri çeşitli yerlerde Megara, Kirene, Elis-Ereteria ve Kiniler adıyla Sokratik okullar kurarak onun görüş ve düşüncelerini farklı açılardan yorumlamışlarsa da sonuçta bu ahlâkçı okulların birleştikleri husus, “Hayatta en yüksek amaç bilgiyle elde edilen erdemdir; mutluluk da bundan başka bir şey değildir” şeklinde özetlenebilir. /Sokrates’in Hayatı/

Ortaçağ hıristiyan ve İslâm kültüründe Sokrat figürü üzerine ilginç yorumlar yapılmıştır. Meselâ Justin filozofu bir hıristiyan azizi gibi tasvir ederken Augustin, Eflâtun’un Ahd-i Atîk’i tanımış ve ondan etkilenmiş olabileceğini söyler, fakat Sokrat’ı hıristiyanlaştırma çabasına katılmaz. Bazı yazarlar ondan haksız yere ölüme gönderilen iyi ve cesur bir insan diye söz ederken büyük çoğunluk onu paganist inançlar taşıyan ve bir şeytandan haber alan bilge olarak takdim etmektedir (Taylor, s. 103). / Sokrates Hayatı ve Eserleri Detaylı İnceleme Yazısı /

Müslümanlar, Grekçe ve Süryânîce’den Arapça’ya yapılan tercümeler esnasında Eflâtun’un Phaidon, Kriton, Timaios, Kanunlar (Nomoi) ve Devlet (Politeia) diyalogları, ayrıca Huneyn b. İshak’ın Nevâdirü’l-felâsife’si ve Geç Helenistik dönemde yazılan birtakım yazılar kanalıyla Sokrat’ı tanıdıklarından çok farklı bir Sokrat figürü ortaya çıkmaktadır.

Huneyn ile çağdaş olan ilk İslâm filozofu Kindî bu konuda Sokrat’ın Faziletine Dair Bilgi, Sokrat’ın Sözleri Üzerine, Sokrat ile Archigenes Arasında Geçen Diyalog, Sokrat’ın Ölümü Hakkında ve Sokrat ile Harranlılar Arasında Geçen Tartışma başlıklı beş eser kaleme almış, fakat bunların hiçbiri günümüze ulaşmamıştır (Ya‘kūb b. İshak el-Kindî, s. 80). 

Başlangıçta ve sonraki dönem biyografi kitaplarında genellikle Sokrat maddî olan hiçbir şeye değer vermeyen, yersiz yurtsuz, bir küp içinde yaşayan, devlet adamlarını yüzlerine karşı hiç çekinmeden eleştiren ve putlara tapanlarla mücadele eden bir zâhid ve bir vâiz şeklinde tasvir edilir (İbn Cülcül, s. 30-31; Sâid el-Endelüsî, s. 25; İbn Fâtik, s. 82-91; İbnü’l-Kıftî, s. 197-205; İbn Ebû Usaybia, s. 70-76; Muhammed b. Mahmûd eş-Şehrezûrî, s. 107-116). Devamını Oku





Click to rate this post!
[Total: 1 Average: 5]
0 cevaplar

Cevapla

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir