Kitap Düşmanı Böcekler

Lepidoptera’nın (kelebekler) iki türü kitaplar için tehlikelidir: Larvaları bütün bir cildi yiyebilen, küçük, gri-kahverengi Tineidae ile aynı derece zararlı Tine pellionella. Böceklerde ise bitki yiyen türleri, kağıtta bulunan selüloza, ahşaba, kumaşa ve ciltleme malzemesine dayanamaz. Kitap ciltlemede kullanılan bazı yapıştırıcılar da bitkisel kökenlidir ve böcekleri çeker. Tehlikeli böcekler listesi oldukça uzundur ama bazı ilginç örnekler vermek gerekirse:




Thysanura (kılkuyruklular) : Bu takım gri renkli, pul kabuklu Lepisma saccharina (gümüşçün) türünü de içerir. Bunlar kağıt, kauçuk, deri ve tekstil ürünlerini yer.

Blattodea (hamamböcekleri): Çok sayıda kütüphane Blatta orientalis (doğu hamamböceği), Blatella germanica (Alman hamamböceği) ve Periplaneta americana (Amerikan hamamböceği) istilası altındadır. Yumurtalarını kitap ciltlerinin arasına bırakırlar. Tropikal bölgelerdeki ağaç, nemli kağıt, karton cilt ve etiket yerler.
Pislikleri de metinleri kirletir.

Orthoptera (düzkanatlılar): Masum görünen çekirge de kitapları yok edebilir, çünkü kağıt, kumaş, deri ve parşömen yer.

Isoptera (termitler): Beyaz karıncalar özellikle Afrika ve Güney Amerika kütüphanelerine zarar verir.

Ptinidae (kınkanatlıların bir alt familyası): 500 tür örümcek böceği ağaç, deri, yün ve hatta insan derisi yer. Kağıdı delip yumurtalarını bırakır.

Corrodentia (odunbitleri): Bu takım kağıda zarar veren pire, kitap biti gibi türleri içerir. En tehlikelileri Trogium Pulsatorium ve Liposcelis divinatorius’tur.

Coleoptera (kınkanatlılar): Bu böcekler deri ciltlere ve parşömene saldırır. Bunların en çarpıcısı, ağaç ve kağıt yiyen 20 bin türe sahip Cerambycidae (teke böcekleri) familyasıdır.

Hymenoptera (zarkanatlılar): Arılar ve karıncalara ait bu takımın doksan familysı ve on binlerce türü, yumurtalarını kağıda açtıkları deliğe bırakır. Camponotus, marangoz karıncaları, o kadar açgölüdür ki raflardaki kitaplar içinden tüneller açabilir.

Vespidae (Sosyal Eşekarıları): Bu familyadaki beş bin tür eşekarısı kovanlarını kağıt kullanarak yaptıkları için tehlikelidir.

Alüminyum ve plastikten yapılma CD’lerde saklanan kitaplar biyolojik olarak çözünmez ve uzun ömürlüdür. Yine de 1999’da (peynir yapımında kullanılan) Geotrichum cinsi bir tür mantarın CD’lere zara verdiği bulunmuştur. Kurtlar ve böceklerin yanı sıra farelerde önemli zarar verebilir. Cicero M.Ö. 45’te bu konuyu ele almıştı; De Divinatione’nin 27. kitabında şöyle yazar. ” Evimdeki fareler kısa süre önce Platon’un Devlet’ini kemirdi.”. 18. yüzyılda Westminster Kütüphanesi fare istilasına uğradığı için ağır kayıplar vermişti.

Kaynak: Fernando Baez- Kitap Kıyımının Evrensel Tarihi/ Can Yayınları




[Toplam: 0   Ortalama: 0/5]
0 cevaplar

Cevapla

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir